13 Ağustos 2015 Perşembe

replika telefon ve modern islam44

replika telefon ve modern islam44

 replika telefon
 evet sizlere en güzel bilgileri yazan replika telefon dediki Bir anlamda çalışmamızın kalbini teşkil eden bu bölümde bir taraftan Batılı ve İslâmî, diğer taraftan İslam içinde Osmanlı ve Mısırlı modernizmler arasında mukayese yoluyla derin bir analiz yapmaya çalışacağım. XIX. asır Müslüman aydınları tarafından İslam’ın yeniden yorumlanması tarzı, onların Batı medeniyetini tasavvur tarzlarına, bu ise^ söz konusu medeniyetin tehdidini algılama tarzlarına, diğer bir deyişle^298 BEDRİ GENCER
algıladıkları tehdidin türüne, bu da mensup oldukları toplulukların tarihj deneyimle geliştirdikleri İslam yorumlarına, yerli geleneklere göre değj. şecektir. Bu yüzden İslam düşüncesindeki süreklilik çizgisinden kopuş noktalarını görmenin en iyi yolu, bu tutumları, Osmanlı ile Mısır düşünürlerince temsil edilen “gelenek/modernlik” düalizmince iki ideal tip haline getirerek karşılaştınnaktır. Çağdaş İslam düşüncesi, bu geçmiş ilo ana ideolojileşme örüntüsü tarafından belirlenmiştir. Bu ikili mukayese perspektifi, modern-öncesi İslam dünyasındaki iki temel deneyim merkezine, Osmanlı ile Arap ve İran dünyalarını kapsayan Osmanlı-dışı dünyaya tekabül eden “merkez/çevre” şemasına uymaktadır.

Din/gelenek veya tekst/kontekst düalizmine göre XIX. asır Müslüman aydınlarının Batı’ya karşı tutumlarında ortaklık kadar farklılık da gözlemlemek mümkündü. Doğal olarak “teksf’e bağlı Müslüman aydınlar, Kur’ân’a atıfla krizi teşhis etseler de hermenötik terimleriyle ondan sonra devreye giren farklı kontekst veya tedeyyün dediğimiz geleneklere göre ayetlere getirdikleri yorumlar oldukça değişiyordu. XIX. asırda hemen hemen bütün Müslüman aydınların krizi teşhis ve tedavi tarzlarının temelde iki ayete dayandığını gözlemlemek mümkündü. Onlar, Müslümanların Batı karşısında zayıflama sürecinin yanlış bir ahlakî tercihle başladığı teşhislerini genelde “tağyîr-i enfüs” âyetine^^ dayandırdılar. “İ’dâd-ı kuvvet” âyeti^"* ise onlara göre krizden çıkış, tedavi yolunu bildiriyordu. replika telefon Teşhis ve tedavi için bu aynı ayetlere atıf yapılsa da bunlara OsmanlI ve Mısırlı aydınlarca verilecek anlamlar hayli değişecekti.
Osmanlı gibi Mısırlı aydınların krizin tedavisi için savundukları program da özünde Batı medeniyetine kendi silahlarıyla karşı koyulmasını öngören evrensel misilleme düsturuna dayanıyordu. Osmanlı uleması gibi Muhammed Abduh da "i’dâd-ı kuvvet” ayetinden “onların İslam’a karşı savaş için kullandıkları aynı silahlarla kâfirlerle savaşılması gerektiği” ilkesini çıkarır (Adams 1968: 130). Ancak buradaki ana mesele, “hangi
"... muhakkak Allah bir kavme verdiği (nimeti)ni, onlar nelislerindekini değiştirin-ceye kadar değiştirmez. Allah bir kavme kötülük isteyince de onu giderme çaresi bulunamaz" (Ra’d/11).
"Siz de onlara karşı gücünüzün yettiği her kuvvetten ve cihad için beslenen atlardan hazırlık yapın; bununla hem Allah düşmanlarını korkutursunuz, hem sizin düşmanınızı, hem de onlardan başka diğerlerini ki onları siz bilmezsiniz; Allah bilir |‘ ve Allah yolunda her ne sarf ederseniz, karşıU|g^J ^ tamamen ödenir ve hiç haksızlığa uğramazsınız ” (Enfâl/60).
İSLAM'DA MODERNLEŞME l«- 299
silahlar”m kullanılacağını tayin için kendilerini Batının teh-
dit ettiği” sorusunun cevabının bulunmasıydı.
İslam dünyasında tedeyyün dediğimiz farklı din yorumları, kolektif ilim ile amelin, yani toplulukların dinî anlayış ile tarihî tecrübelerinin etkileşimiyle oluşur. Bu bakımdan İslam tarihine damgasını vuran Arap-1ar, İranlılar ve Türkler gibi ana toplulukların nihaî gayesi, önce dini en doğru şekilde anlamak, sonra da bu dinî anlayışı tarihe tam yansıtarak kozmopoJis olarak adlandırılan İslam=banş idealinin gerçekleşeceği tarihsel cenneti bulmaktı. Bir imtihan diyalektiğince kurtuluşun öngörüldüğü bu din ve tarih anlayışını nomolojik olarak adlandırabiliriz ki bunun zıddı eskat0İ0jik\AX.
Eskatoloji, muammaya dönüşen teodisi problemi karşısında imtihan alanı tarihi askıya alarak sonundaki yeryüzü cennetini bekleme psikolojisini ifade eder. “Psikolojisi” diyoruz, çünkü Samuel Beckett’ın deyimiyle bu “Godot beklentisi”, Şî’î İran’da olduğu gibi bazen açık, bazen Aydınlanma Avr'upa’sı veya Arap dünyasında olduğu gibi örtük olabilir. Yahudilik, Hıristiyanlık ve İslam gibi nomos adı verilen bir ana-yasa sayesinde tarihte imtihan yoluyla kurtuluşu öngören tüm semavî, İbrahimî dinler özünde nomolojiktir. Ancak zamanla teodisi problemiyle yüz yüze gelen Yahudilik ve Hıristiyanlık, Zerdüştlüğün etki alanına girerek (Barr 1985) eskatolojik hale gelmişlerdir.
İslam dünyasında kozmopolis hedefi bakımından Araplar ile İranidar, tohumları daha Asr-ı Saadet olarak adlandırılan İslam’ın ilk döneminde atılan bir trajedi yaşadılar. Araplar, vahyin muhatapları olarak İslam’ı doğru anlamada önceliğe sahipti. Ancak üçüncü halife Hz. Osman’ın ardından gelen dördüncü halife Hz. Ah zamanında ortaya çıkan hilafet mücadelesi, İslam dünyasında ebediyen sürecek bir ayrışmaya yol açtı. Zamanla “ilim beldesinin kapısı” Hz. Ali’ye kendilerini nisbet eden Şî’î İranlılar, sünnî Araplara karşı imamet, yani, İslam’ı doğru anlama ve yönetme iddiasında bulundular. Ancak gerek vahyin muhatapları ve Mutluluk Asrı’nın tanıkları sünnî Araplar, gerekse de “Muhammedî Nurun varisi, ilim beldesinin kapısı” Hz. Ali’ye kendilerini nisbet eden Şî’î İran-lılar, “doğru İslam anlayışı”nı tarihte gerçekleştirme fırsatını bulamayacaklardı. Böylece ilim ile amel, teori ile pratik, reel ile ideal arasında trajik j bir açık ortaya çıkacak ve İranlılar açık, Araplar ise örtük bir mesihçiliğe j kayacaklardı.replika telefon sundu..

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder